Fikkend materiaal en strakke sfeeracties; Stockholm derby tussen AIK en Hammarby

Stockholm mag dan niet de meest succesvolle club van het land (Malmo) of de meest gesupporte club van het land (IFK Goteborg) hebben, op het gebied van derby’s kent de Zweedse stad geen gelijke. Met het trio AIK, Hammarby en Djurgardens in één stad is het meerdere malen per seizoen raak, waarbij elke derby weer haar eigen charme heeft. Wij trokken naar Zweden voor het duel tussen AIK en Hammarby; een wedstrijd bol van de rivaliteit.

De Zweedse scene is zonder twijfel een van de beste van Europa. Met meerdere clubs die beschikken over een sterke scene, hoogwaardige tifo’s en een gezonde pyrocultuur maakt het Scandinavische land zeker kans op een plekje in de continentale top 3. De verwachtingen voor deze derby tussen AIK en Hammarby zijn dan ook hooggespannen. Zeker gezien het grote succes van het bezoekje aan AIK en Djurgardens vorig jaar.

Casino-tifo’s

Het is soms lastig om bij te houden welke derby nou het meeste leeft in Stockholm. Die tussen AIK en Djurgardens is de meest historische, maar die tussen AIK en Hammarby staat bol van de tegenstellingen en rivaliteit. Het volkse Hammarby tegen de elite van AIK – alhoewel daar tegenwoordig maar weinig van over is. Op welke van de drie mogelijke stadsderby’s de meeste spanning staat kan echt per jaar verschillen. Waarbij genoteerd mag worden dat de spanningen tussen AIK en Hammarby momenteel aardig hoog liggen.

De derby is dan ook reden voor beide zijdes om groot uit te pakken. Al voor het eerste fluitsignaal beginnen de steken heen en weer met onder meer een tekstdoek richting en een gestolen spandoek van Hammarby aan de AIK-zijde. Beide supportersgroepen hebben natuurlijk ook een sfeeractie voorbereid.

Bij Hammarby rollen ze een strakke groen-witte actie met de clubnaam uit vanaf de tweede ring (bij een Zweedse derby krijgen de bezoekers gewoon een volledige tribune met 2 ringen toegewezen). Deze wordt afgemaakt met groen-witte vlaggen + rookpotten. Bij AIK is er gekozen voor een casino-thema met twee getakelde tifo’s over de breedte van de gehele zijde. In deze spandoeken zijn elementen verwerkt van de derby in combinatie met historische spelers/voorzitters van de club.

Jude Gang

Vanaf het eerste moment is het vervolgens genieten geblazen op de tribune. Foto’s maken is – in tegenstelling tot bijvoorbeeld de meeste Duitse clubs – geen probleem en dat is maar goed ook. Er is meer dan genoeg om te fotograferen. Vocaal gaat het heel hard aan beide zijdes en vrijwel regelmatig doet de gehele zijde mee met de nummers die worden ingezet. Ook worden er doorlopend fakkels afgestoken door ultras die de hele wedstrijd de bivak op houden. De autoriteiten houden er een strak gedoogbeleid op na en zolang er geen knalvuurwerk is en de fakkels niet op het veld belanden is alles prima.

Beide zijdes zijn wel constant bezig met elkaar uitdagen. Bij Hammarby worden in een heel vroeg stadium al wat gestolen supportersartikelen van AIK getoond. Het gaat hierbij om een handjevol shirts van de Ultras Nord. Duidelijk is wel dat hier straks nog wel wat mee gaat gebeuren. De hooligans van AIK laten dan weer verrassend genoeg een shirt zien van de Jude Gang – hooligans van Ajax. Een shirt dat, volgens de Amsterdammers, gestolen is uit de kofferbak van een auto in Stockholm, waar de Amsterdammers waren vanwege persoonlijke c0ntacten met de hooligans van Hammarby.

Ultras Nude ’02

Ook in de tweede helft is er aan beide kanten weer een sfeeractie te zien. Bij AIK is een 1891 (het oprichtingsjaar van de club) voor het vak neergezet. Daarachter wordt het vak gevuld met gele rook, gevolgd door tientallen shooters die tot het dak van de Friends Arena reiken. Bij Hammarby gaan tientallen groene fakkels af op zowel de eerste als de tweede ring.

Ook in de tweede helft er is gelukkig geen reden om naar het veld te kijken, want de hoogtepunten blijven zich afspelen op de tribune. De nodige fakkels worden weer afgestoken en de sfeer is – vooral aan AIK-zijde – echt gigantisch sterk. Er zijn niet veel tribunes in Europa die zich consequent kunnen meten met dit geluid.

Rond de 60e minuut is het tijd voor de al een tijdje aangekondigde actie van Hammarby. Een tekstdoek gaat omhoog met de woorden ‘ Ultras Nude ’02’ – een woordspeling op de Ultras Nord van AIK en de gestolen shirts en truien. Vervolgens gaat vakkundig de fik in al het geel-zwarte materiaal dat verzameld is door Hammarby. Een flinke vernedering voor AIK. Tenminste, dat zou je denken…

Stockholms Nr. 1

Bij AIK hebben ze namelijk gewacht op dit moment. Nadat de fik voorbij is en het handjevol materiaal is verbrand, tovert AIK een tegenzet tevoorschijn. Zij blijken over veel meer gestolen materiaal te beschikken dan de rivaal. Shirts, jassen, tape en zelfs een groen-witte bivakmuts en een spandoek worden aan de opgetuigde waslijn gehangen. Het heeft een stimulerend effect op de tribune, waarbij iedereen begrijpt wie de winnaar is van deze slag. Nadat Hammarby al bijna een uur aan het uitdagen is met een beetje materiaal, laat AIK zien over veel meer gewonnen materiaal te beschikken. Schaakmat.

Het zorgt voor een elektrische sfeer en op de hele tribune hangt plotseling een gevoel van overwinning. Terwijl de ultras rustig hun plannen duidelijk maken aan de brandweer in de gracht, wacht iedereen tot wordt afgerekend met de met vloeibare brandstof overgoten artikelen. Dat gebeurt uiteindelijk vakkundig met enkele fakkels en de voorste rijen van de tribune veranderen in een soort metersbrede brandstapel waarbij de vlammen flink oplaaien. Het tekstdoek met ‘Stockholms Nr. 1’ maakt het geheel nog even extra duidelijk.

John Guidetti

Nadat alles is uitgebrand blijkt dat er nog maar een kwartier te spelen is. Veel hebben we niet gemist op het veld want beide clubs hebben maar weinig kansen gehad en het lijkt af te stevenen op een bloedeloze 0-0. Totdat in de 92e minuut de bal goed valt voor niemand minder dan John Guidetti – bij Feyenoorders een nooit vergeten clubheld. Ook bij de supporters van AIK is de spits zeer geliefd en die status bevestigt hij nog eens door niet te twijfelen en de bal keihard in de hoek te knallen. 1-0 voor AIK en  het is gekkenhuis op de tribune.

Vervolgens is het nog even aftellen en in de 98e minuten lopen de gemoederen nog even hoog op tussen beide elftallen. Een rode kaart aan beide kanten is het gevolg en ook dat derbycliché kan worden afgestreept. Na het laatste fluitsignaal is het definitief en gaan er weer meerdere fakkels af aan AIK-zijde. Met Guidetti als absoluut middelpunt wordt er een groot feest gevierd. Op het veld en naast het veld heeft AIK vandaag overtuigend gewonnen. Het beste gevoel ter wereld, voor even zijn de supporters Stockholms Nr. 1!