Vrij vervoer blijft schaars in autocombiland

Heel voorzichtig schuifelen clubs, KNVB en overheden vooruit. Op weg naar ‘normalisatie’, het woord dat zelfs onder deze drie partijen al een cynische bijklank heeft gekregen. Hooligans, ultras, fanatieke en normale supporters blijven maar moeilijk te onderscheiden voor de drie partijen. Er hoeft maar iets te gebeuren of ze doen van schrik een stap terug, richting criminalisering.

Op de mistige weg vol obstakels die volgens de zelf geplaatste routeborden zou moeten leiden naar het heldere landschap van een normale voetbalwereld waarin uit- en thuissupporters zonder restricties veilig naar wedstrijden kunnen, is de grootste hobbel die genomen moet worden waarschijnlijk de combiregeling. Al jaren spreken de drie partijen het voornemen uit het aantal combiregelingen terug te dringen, maar vooral de lokale overheden beslissen in de praktijk anders. De angst regeert, lage kosten gaan boven vrijheden en niemand die de burgemeester tot andere gedachten kan dwingen.

Combiregelingen: de cijfers

Om te zien hoe het er voorstaat met de combiregeling houden we dit jaar naast de aantallen uitsupporters ook de vervoersregelingen bij. In de 18 speelrondes voor de winterstop zijn 162 wedstrijden gespeeld, waarmee de eredivisie net over de helft is. De meeste clubs hebben 9 uitwedstrijden gespeeld, waardoor al een vrij betrouwbaar beeld te geven is van de stand van zaken.

Van de 162 wedstrijden waren er 3 waar uitsupporters verboden waren. Van de overige 159 wedstrijden waren er 39 buscombi, 69 autocombi, 17 eigen vervoer en 34 vrij vervoer. Ruim een vijfde van de wedstrijden in de eredivisie was dus met vrij vervoer te bezoeken. Bij bijna een kwart van de wedstrijden werd een buscombi opgelegd. Meest gebruikt is de autocombi. Dit middel wordt in bijna de helft van de uitwedstrijden ingezet.

vervoersregeling

Vrij vervoer voorbehouden aan enkele clubs

Vrij vervoer is met 21% vrij schaars en bovendien grotendeels voorbehouden aan een select aantal clubs. Vooral SC Heerenveen, Heracles en RKC mogen vaak zonder restricties naar uitwedstrijden. Ajax, SC Cambuur, Feyenoord, Go Ahead Eagles en FC Twente mochten dat dit seizoen nog nooit. Supporters die met openbaar vervoer reizen blijven een schrikbeeld voor ontvangende gemeenten, waardoor ook eigen vervoer met 10% redelijk vaak wordt opgelegd voor wedstrijden die eigenlijk vrij zouden kunnen zijn. Vooral in Utrecht en Den Haag wordt deze optie veel gebruikt, met als excuus dat de infrastructuur bij het uitvak niet geschikt zou zijn om lopend aan te komen.

Bij wedstrijden waar supporters gebruik maken van vrij vervoer door met een grote groep de trein te nemen leidt dit overigens vaak tot problemen die deels te wijten zijn aan overreactie van de politie, zoals onlangs bleek bij onder meer FC Groningen-AZ en FC Twente-NAC. Nederland is groepen supporters die vrij reizen kennelijk zo ontwend dat het direct als een gevaar wordt gezien.

combiregeling

Autocombi als poldermodel

In Nederland compromissenland is het niet verwonderlijk dat de autocombi veruit het populairst is. Het poldermodel onder de uitwedstrijden is een middenweg tussen vrij vervoer en zwaardere restricties als de buscombi of zelfs een algeheel verbod op uitsupporters. Bij 43% van de wedstrijden in de eredivisie mogen supporters alleen met bussen of auto’s reizen en moeten ze ergens langs de snelweg hun kaartje omwisselen om te voorkomen dat ze van tevoren de speelstad bezoeken.

Bij iedere beetje risicowedstrijd of derby wordt echter toch al snel naar het paardenmiddel gegrepen: de buscombi. 24% van de uitwedstrijden kan uitsluitend per bus bezocht worden. Vooral Ajax, SC Cambuur en Feyenoord zijn vaak de pineut. AZ, Heerenveen, RKC en Roda JC daarentegen kregen er dit seizoen nog niet mee te maken. Ook per stad verschilt het aantal buscombi’s aanzienlijk. Leeuwarden legt voor iedere wedstrijd (!) blind een buscombi op, wie er ook op bezoek komt. Alkmaar, Breda, Kerkrade en Waalwijk konden het vooralsnog af zonder het uiterste middel.

Uitsupporters zijn dit seizoen ook alweer drie keer verboden. Eindhoven had ondanks inspanningen van de KNVB en beide clubs geen zin om iets te regelen voor Ajax-supporters toen een treincombi wegens werkzaamheden niet kon doorgaan, ADO Den Haag verlengde stilzwijgend het oorspronkelijk voor vijf jaar afgesproken uitsupportersverbod voor Ajacieden wederom met een jaar en in Amsterdam was Feyenoord om dezelfde reden niet welkom.

combiregelingen nederland

Het combibeleid hangt af van de bezoekende club, maar misschien nog wel meer van de ontvangende gemeente. Zo zijn er gemeenten die klakkeloos een combi opleggen, ook al ontbreekt ieder reëel argument om dat te doen. Leeuwarden legt als gezegd consequent een buscombi op, Deventer is soms nog ‘coulant’ met een enkele autocombi terwijl Waalwijk en Zwolle zodra ze het woord vooroverleg horen ook de uitkomst al opgeschreven hebben. Beter gaat het in gemeenten als Almelo, Eindhoven en Enschede, waar bijna de helft van de wedstrijden tot nu toe vrij vervoer was. Verrassend om te horen misschien voor de meerderheid van gemeenten die vast blijft houden aan repressie: het verliep zonder problemen!

Conclusie

Dat er op weg naar een reëel voetbalbeleid nog een lange weg te gaan is moge duidelijk zijn, maar er zijn ook positieve signalen. Diverse gemeenten geven sinds enkele jaren het goede voorbeeld, terwijl ook de KNVB, clubs en de landelijke overheid steeds meer druk uitoefenen op lokale overheden om een realistischer vervoersbeleid te voeren. Grootste obstakel blijven gemeenten en burgemeesters die star vast blijven houden aan hun vastgeroeste denkbeelden. Ook supporters kunnen eraan bijdragen deze denkbeelden te veranderen door druk te blijven zetten op clubs en gemeenten om een realistisch beleid te voeren. Daarnaast ligt er een verantwoordelijkheid om te profiteren van vrij vervoer en vooral te laten zien dat dit daadwerkelijk zonder problemen kan.

Ter verduidelijking:
Buscombi=Alleen per bus reizen toegestaan, vertrek vanaf eigen stadion of opstapplaats onderweg
Autocombi=Alleen per auto (en bus) reizen toegestaan, kaart omwisselen onderweg of bij het eigen stadion
Eigen vervoer=Verplicht met eigen vervoer (auto, bus) reizen (dus geen openbaar vervoer), omwisselen en verplicht parkeren bij het vak
Vrij vervoer=Geheel vrij vervoer, zonder enige restrictie wat betreft vervoer

Verder speelden SC Cambuur en Vitesse voor de winterstop 10 uitwedstrijden, Feyenoord en Roda JC 8. De overige clubs speelden er 9. Logischerwijs waren er in Arnhem en Leeuwarden 8 thuiswedstrijden en 10 in Rotterdam en Kerkrade.

Ook leuk om te lezen